Prawa i obowiązki pacjenta

Prawa pacjenta są zbiorem praw, zawartych między innymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawie o prawach Pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, czy też ustawie o działalności leczniczej. Przestrzeganie praw pacjenta jest ustawowym obowiązkiem wszystkich uczestniczących w udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Od organów władzy publicznej począwszy, poprzez osoby wykonujące zawód medyczny, do wszystkich innych, którzy z racji wykonywanego zawodu mają kontakt z pacjentem. 

Pacjent ma prawo do:

a) uzyskania przystępnej informacji o swoim stanie zdrowia, 

b) udzielania świadczeń zdrowotnych przez personel medyczny o odpowiednich kwalifikacjach, kierujący się zasadami etyki zawodowej; w sposób odpowiadający wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa;

c) wyrażenia zgody na udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych lub odmowy udzielenia takiej zgody po uzyskaniu odpowiedniej informacji – w przypadku zastosowania metody leczenia stwarzających podwyższone ryzyko dla pacjenta, zgodę wyraża się w formie pisemnej;

d) poszanowania intymności i godności w takcie realizacji świadczeń opieki zdrowotnej – osoba udzielająca ma obowiązek postępować w sposób zapewniający poszanowanie tego prawa;

e) kontaktu osobistego, telefonicznego lub korespondencyjnego z innymi osobami;

f) zachowania w tajemnicy przez osoby wykonujące zawód medyczny, w tym udzielające mu świadczeń zdrowotnych, informacji z nim związanych, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu medycznego;

g) dostępu do dokumentacji medycznej dotyczącej jego stanu zdrowia oraz udzielonych mu świadczeń zdrowotnych;

h) informacji o prawach pacjenta określonych w Ustawie oraz w przepisach odrębnych, uwzględniającej ograniczenia tych praw określone w tych przepisach.

Obowiązki pacjenta

1. Pacjent ma obowiązek przestrzegania zasad określonych w regulaminie organizacyjnym, a w szczególności stosować się do wskazówek i zaleceń personelu medycznego w zakresie procesu diagnostyczno-terapeutycznego, jak i w sprawach organizacyjno-administracyjnych.
2. Podczas rejestracji osobistej za pomocą Serwisu Pacjent ubiegający się o udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej jest zobowiązany podać swoje imię i nazwisko, płeć, data urodzenia, PESEL lub numer paszportu, miejsce zamieszkania, numer telefonu oraz adres e-mail. 
3. Rejestracji może dokonać osoba trzecia po podaniu danych pacjenta wskazanych powyżej.
4. Przy odwołaniu wizyty telefonicznie lub za pomocą poczty elektronicznej Pacjent jest obowiązany do zgłoszenie nie mniej niż 12 godzin przed terminem realizacji usługi. Nieodwołanie wizyty skutkuje adnotacją w karcie Pacjenta. Lekarz może odmówić kolejnego zapisu i rozpoczęcia leczenia.
5. Pacjent jest obowiązany udzielać w trakcie wywiadu lekarskiego pełnej i prawdziwej informacji o swoim stanie zdrowia.
6. Podmiot leczniczy nie ponosi odpowiedzialności za szkody wynikłe z zatajenia bądź udzielenia nieprawdziwej informacji, co do istotnych spraw dotyczących zdrowia pacjenta.

Podstawy prawne:

• Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. 2019 poz. 1781),
• Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku praw Pacjenta z dnia 6 listopada 2008 r. (Dz.U.2024 poz. 581),
• Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, 1537, 1739.),
• Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. (Dz.U. 2025 poz. 450),
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz.U. 2024 poz. 798).